Taşıtlarda kendinden beklenen bazı görevleri yerine getirmesi için yağlar kullanılır. Motorların yağ haznesine konurlar buradan bir pompa yardımı ile krank ve piston kolu yatakları, kam mili ve tertibatına, eğer varsa kompresör ve türbin mili yataklarına gönderilir. Pompalandıkları yerde yerlerde yağlama görevini tamamladıktan sonra kartere geri dönerler. Otomotiv sektörünün taleplerini karşılamak için belli miktarda katıklar içerebilir. Yağ tercihiniz kış ve yaz şartlarında kullanbilen 20/50 W olmalıdır.
Başlıca yağ ve yağlama sistemi arızaları şu şekildedir:
Yağ Basınç kontrol süpabı yağ kaçırıyor: Basınç kontrol supabının basınç ayarı düşüktür. (Yağ pompası üzerinde).
Basınç kontrol supabının yayı zayıflamış yahut kırılmıştır.
Supap yuvası aşınmış yahut eğilmiştir.
Plancır tip supabın yüzleri aşınmıştır.
Plancır tip supap açık olarak sıkışmıştır.
Bilya tip supap bozulmuÅŸtur.
Pompanın tahliye borusu yahut kanalında kaçak vardır.
Motorda Yağ Kaçağı 1- Yağ karterinde boşalma tapası gevşek yahut tapa contası bozuktur. 2- Yağ karterinde çatlak yahut delik vardır. 3- Karter contası şu sebeplerden kaçırmaktadır:
Vidalar gevÅŸektir.
Conta bozulmuÅŸtur.
Conta yerine iyi oturmamıştır.
Karterin flanş kısmı eğilmiştir.
4- Eksantrik mili dişlileri kapak contası aşağıdaki sebeplerden kaçırmaktadır:
Cıvatalar gevşektir.
Kapağın flanş kısmı eğilmiştir.
Kapağın bağlandığı motor kısmı kaçırmaktadır.
5- Anamil ön keçesi aşağıdaki sebeplerden kaçırmaktadır:
Yağ keçesi yıpranmıştır.
Keçe yanlış takılmıştır.
Anamil muylusu ve pule yatak kısımları oyulmuştur.
Pule veya damper gevÅŸemiÅŸtir.
Keçe yahut kapak merkezden kaçmıştır.
Yağın kartere dönüş kanalı tıkanmıştır.
6- Arka anamil keçesi aşağıdaki sebeplerden kaçırmaktadır:
Keçe yıpranmıştır.
Kullanılan keçe yerine uygun tipte değildir.
Arka yatak aşıntısı büyümüştür.
Anamil muylusunda oyuklar meydana gelmiÅŸtir.
7- Yağın kartere dönüş kanalı tıkanmıştır.
8- Eksantrik milin arka kısmındaki tapa yeteri kadar sıkı olmadığından, yerine iyi yerleştirilmediğinden, yuvasının bozulmuş veya eksantrik mil boyuna boşluğunun çoğalmasından yağ kaçırmaktadır.
9- Yağ donanımı dış bağlantılarının herhangi biri kaçırmaktadır.
10- Yağ filtresi kaçırmaktadır.
11- Distribütör yuvası kaçırmaktadır.
12- Supap kapağı; bağlantı cıvatalarının gevşek olmasından, contasının bozuk veya yerine iyi takılmamış olmasından veya kenarlarının eğilmiş olmasından yağ kaçırmaktadır. (L tipi motorlarda).
13-Külbütör kapağı cıvatalarının gevşek oluşundan, contanın kopuk oluşundan yahut contanım yerine iyi oturmamasından veya kapak ağzının eğilmiş olmasından kaçırmaktadır.
14- Yağ pompası dışarıda olan pompalarda pompa bağlantı cıvataları gevşemiş yahut contası bozulmuştur.
15- Karter havalandırma tertibatının bozulması yahut borusunun tıkanması karterde basıncın yükselmesine sebep olduğu için yağ kaçağı olmaktadır.
16- Yağ basınç kontrol supabı motorun dış tarafına yerleştirilmişse cıvataları gevşektir, yahut contası bozuktur. Fazla Yağ Sarfiyatı Dışta yağ kaçağı vardır.
Piston segmanları aşınmış olduğundan yağ kaçırmaktadır. Motor çalışırken egzoz borusundan mavi duman çıkıyorsa bu, umumiyetle Segmanların yağ kaçırdığına işarettir. Bazen sekmanlar yuvalarına mumlaşma sebebiyle sıkışabilir.
Böyle hallerde depoya uygun solvent (eritici) koymak suretiyle sekmanlar motor açılmadan serbest hale getirilebilir.
*Piston ve silindirler aşınmıştır.
*Silindir gövdesi kapak cıvatalarının sıkılmasıyla çarpılmıştır.
*Emme supabının kayıtları ve supap sapları arasındaki boşluk, silindire yağ kaçıracak kadar büyümüştür.
*Vakum pompası diyaframı delinmiş olduğundan, karterden emme manifolduna yağ emilmektedir.
*Ana ve biyel yataklarının fazla aşınmış olması, fazla miktarda yağın silindir duvarlarına sıçramasına sebep olmaktadır.
*Yağ basınç kontrol supabının arızalı veya tıkanmış oluşu sebebiyle yağlama yağının basıncı çok yükselmiştir.
*Piston pimleri basınçlı olarak yağlanıyorsa pimin gevşek olması silindire yağ geçişini çoğaltmaktadır.
**Motorda çok ince yağ kullanılmıştır.
Yahut soğukta uygun kalınlıkta olan yağın kalitesi iyi olmadığı için, motor ısındığı zaman çok incelmektedir.
Bu sebeple motorun yağ sarfiyatı yükselir. Düşük Yağ Basıncı Basınç göstergesi yanlış göstermektedir.
Basınç göstergesine gelen borunun deliği daralmıştır. (Motorda).
Yağ sulanmıştır.
Yahut istenilenden ince yağ kullanılmaktadır.
Pompada yağ basınç kontrol supabının basınç ayarı çok düşüktür. Basınç kontrol supabının yayı zayıftır.
Yağ pompasının elemanları aşınmıştır.
Yağ pompasının eleman yuvası ve kapağı aşınmıştır.
Yağ pompasının gövdesi yahut kapağı gevşektir.
Yağ pompasının contası bozulmuş, yanlış takılmış, yahut çok incedir.
Pompa emme borusunda hava kaçağı vardır. (Karterde yağ seviyesi düşüktür).
Yağ pompası yüzücü süzgeçte hava kaçağı vardır.
Pompa emme borusu veya süzgeci suyla, mumlaşmayla ve donma sebebiyle, tıkanmıştır.
Yağ boşaltma borusunda kaçak vardır.
Yüksek yağ basıncı Basınç göstergesi arızalıdır.
Kullanılan yağ çok kirlidir.
Basınç kontrol supabının basınç ayarı yüksektir.
Basınç kontrol supabının yayı çok serttir.
Plancır tip tahliye supabının kanalı tıkalıdır.
Plancır tip tahliye supabında mumlaşma yüzünden, yahut plancırın yerine sıkışık durumda olmasından tutukluk vardır.
Pompanın yağ basma kanalında tıkanıklık vardır.
MOTOR YAÄžI HAKKINDA: Mineral YaÄŸlar
Mineral yağlar yıllardır kullanılmakta olan klasik yağlardır.
Yeraltındaki bildiğimiz petrolün distile edilmesinden sonra deterjan, viskozite geliştirici ve aşınma önleyici birtakım katkılar eklenmek suretiyle üretilirler. Fiyatları genelde ucuzdur ve ortalama bir performans sunarlar. Sentetik Yağlar Sentetik yağlar laboratuvarlarda çeşitli kimyasal işlemler sonucunda kimyagerler tarafından üretilen yağlardır. Fiyatları mineral yağlara oranla daha pahalıdır ancak hem daha iyi performans, hem daha uzun süreli kullanım sunarlar.
Termal dayanıklılıkları fazladır.
Yağlama görevlerini daha uzun süreler yerine getirirler ve çok daha fazla sıcağa dayanabilirler.
Yarı Sentetik Yağlar
Yarı sentetik yağlar bu ikisinin karışımıdır ve hem fiyatları, hem de sundukları performans bu iki yağın arasındadır. Genellikle %70-80 mineral yağa %20-30 sentetik yağ karıştırılmak suretiyle elde edilirler.
Motor Yağı ile Yakıt Sarfiyatı Arasındaki İlişki Nedir? Bir yağın viskozitesi yağın kendi içsel sürtünmesiyle bağlantılıdır.
Bir yağın viskozitesi ne kadar yüksekse, yani kalınlığı ne kadar fazlaysa, sürtünme o kadar fazla olacaktır.
20W-50 yağ yerine 0W-30 viskoziteli bir yağ kullandığınızda sürtünme daha az olacaktır. Ancak yukarıda da bahsettiğimiz gibi, yağ seçiminde asıl etken sizin sürtünmeyi nasıl istediğiniz değil, bulunduğunuz iklim şartları olmalıdır.
Gereksiz yere çok ince yağ kullanmayın. Aklınıza benim aklıma gelen şey geldi mi acaba merak ettim? Eğer bir yağ ne kadar ince ise sürtünme o kadar az ise? ve eğer drag yarışına katılacaksanız? Yağınız kalın ise ayvayı yediniz. Koyu Renk (Kirli) Yağlar Motordaki Olası Problemlerin Habercisi mi? Kirli, yahut koyu renkli yağ kesinlikle motordaki olası problemlerin habercisi değildir. Aksine iyi bir işarettir.
Kirli yağ, yağın görevini yerine getirdiğinin kanıtıdır: Motor veya her ne ise, artıkları toplayıp motorun belirli kesimlerinde takrar toplanmamak üzere onları kendi içinde biriktiriyor demektir.
Zaten yağınızı ve yağ ile birlikte filtrenizi de değiştiriyorsanız sorun yok demektir.
Motor Yağı Seviyesi Kontrolü
Doğru bir okuma için öncelikle otomobilinizi düz bir zeminde parkedip en az 5dk. olmak üzere yağın süzülmesini bekleyin.
Yağ çubuğunu çıkarıp bir bez ya da kağıt mendil ile silin.
Yağ çubuğunu yerine yerleştirip birkaç saniye bekleyin.
Yağ seviyesini okumak üzere tekrar çıkardığınızda büyük bir ihtimalle MIN ve MAX seviyeleri arasında, genellikle de MIN seviyesine yakın olacaktır. Her seferinde çok fazla olmamak sureti ile ve yine her defa kontrol etmek sureti ile MAX seviyesine yaklaşıncaya kadar yağ ekleyin. Kesinlikle MAX seviyesini geçmeyin. 1600 cc. hacimli bir motorda genellikle 1 lt. lik yağın yarısı yeterli olacaktır. Belki biraz fazlası.. Ancak kutunun dibinde çok az dahi kalmış olsa, bunu taşıyacağıma ekleyeyim, MAX seviyesini biraz geçiversin, ne olacak? mantığıyla kalan yağı da eklemeyin.
Motorun performansına göre birkaç hafta, en geç bir ay sonra zaten elinizde kalan yağ miktarı kadar eksilme olacaktır. Daha sonra ekleyin, en iyisi Çubuğu yerine yerleştirdikten sonra motor yağ kapağını kapatmayı unutmayın. Periyodik yağ seviye kontrolleri her 2000 km. de bir yapılabilir. Ancak en iyisi herkesin kendi istatistiğini tutması.
Yağ eksiltme; motor performansı, motorun üzerindeki km. ve bakımıyla alakalı olduğu kadar aynı model ve yaşa sahip otomobillerde sürücülerin kullanım tarzından kaynaklanan farklılıklar olması da doğaldır. Bu sebeple isterseniz ilk birkaç sefer ortalama bir km. belirleyin, ve kontrollerinizi kendinize özel aralıklarla yapın.
SONUÇ OLARAK:
Her yağ, mümkün olan en yüksek performansı vermek üzere formüle edilir. Bu sebeple, yağınız zaten kaliteli ise hiç katkı eklememek, yok kaliteli değil ise de katkıya para vermek yerine yağı daha kaliteli seçmek en iyisi.
Sadece gidip otomobilinize göre raftaki en kaliteli yağı alın, ve mümkün olduğunca markadan markaya, mineralden sentetiğe, değişik viskozitelere geçmeyin.
Katkıya para vermek yerine motorunuzu ilk çalıştırdığınızda kalkış öncesi 15 saniye rölantide çalışmasına izin verin.
Böylelikle tek bir kutu katkı almadan motor ömrünüze belki de fazladan bir 100.000 km. ekleyebilirsiniz.
Performans ihtiyacınız ne ise, ona uygun bir yağ seçin.
Evet, sentik yağlar mineral yağlara oranla hatırı sayılır derecede pahalıdırlar, ancak daha uzun ömürlüdürler ve sağladıkları koruma da mineral yağlara oranla çok daha fazladır.
Mümkün olan en dar viskozite aralığını seçin.
Daha geniş viskozite aralığı daha fazla polimer demektir ve daha fazla polimer de motorunuz için iyi değildir.
Ör: 10W-30 ve 10W-40. 10W-40, 10W-30a göre daha fazla viskozite aralığına sahiptir. Her iki yağın da soğuk havadaki akışkanlıkları aynıdır, ancak 10W-40 viskoziteli yağa sıcak koşullarda daha performanslı olabilmesi için daha fazla polimer eklenmiştir.
Bulunduğunuz iklimde yazlar aşırı sıcak değilse ve motorunuz aşırı performanslı değilse neden kullanılsın? Piyasada bulabileceğiniz en ince bazlı yağı değil, bulunduğunuz iklimin kurtardığı en ince bazlı yağı seçin. Yani, ince derken, yok yere 0W bazlı yağ seçmeyin, 15W baz kurtarıyorsa 15W baz, emin olamayıp fazla güvenemiyorsanız, 10W baz Ör: 10W-40 ile 20W-50 aynı aralığa sahiptir, ancak 20W-50 de baz 10W-40tan daha yüksek olduğundan (10 yerine 20) daha az polimer eklemekle de görevini yerine getirir.
Her yağ değişiminde yağ filtrenizi de mutlaka değiştirin. Yağ filtresi motorun içinde dolaşan yağ içerisindeki kir ve metal parçacıklarını tutma görevini yerine getirir.
Eğer yağ filtresi tıkanırsa, motordaki bir bypass valfi yağın tekrar akmasını sağlar. Tabii ki kirli yağın.
Otomobilin gösterge panelinde de tıkanmış yağ filtreleri için bir uyarı ışığı olmadığına göre, en iyisi çok da pahalı olmayan bu parçayı her yağ değişiminde değiştirmektir.
Kilometre az yapılmış olsa dahi en azından her sene yağ değiştirmek gerekir.
Anasayfa
RSS Haberci
